Badania radiologiczne i nieradiologiczne: istota, podział oraz przygotowanie

Badania radiologiczne są badaniami obrazowymi kości i tkanek miękkich organizmu. Jest to technika oparta na wykorzystaniu promieniowania rentgenowskiego, którego promienie cechuje krótsza długość fali niż światło widzialne i w związku z tym mają zdolność przenikania wielu substancji, przez które światło widzialne nie przechodzi.

Istota badania radiologicznego

  • Do uzyskania obrazu rentgenowskiego wykorzystuje się klisze fotograficzne, które składają się z polietylenowego podłoża pokrytego z obu stron emulsją fotograficzną zawierającą zawiesinę bromku i jodku srebra w żelatynie.
  • Wiązka promieni rentgenowskich padająca na kliszę w wyniku reakcji ze srebrem powoduje czarne zabarwienie obrazu.
  • Przedmioty znajdujące się pomiędzy wiązką promieniowania rentgenowskiego a kliszą (ciało pacjenta) absorbują część promieniowania i powodują powstanie cienia na powierzchni zdjęcia.

Podział badań radiologicznych

Wśród badań radiologicznych wyróżniamy badania:
  • Konwencjonalne
  • Densytometryczne
  • Naczyniowe
  • Limfograficzne
  • Tomografii komputerowej
  • Pozytronowej tomografii emisyjnej (PET- TK)

Konwencjonalne badania radiologiczna

  • Konwencjonalne badania radiologiczne są niezbędne w diagnozowaniu schorzeń struktur kostnych (czaszki, klatki piersiowej, kończyn, miednicy i innych elementów kostnych), jamy brzusznej oraz płuc.
  • Stosuje się zasadę jak najwięcej informacji przy jak najmniejszej ilości promieniowania (minimalizacja dawki).
  • Badanie te nie powinny być wykonywane u kobiet w ciąży, gdy ryzyko ich wykonania dla płodu przewyższa korzyści płynące z wykonania badania.

Konwencjonalne badania radiologiczne:

Do badań tych zaliczamy:
  • Badanie przeglądowe czaszki
  • Badanie rtg klatki piersiowej
  • Badanie przeglądowe jamy brzusznej
  • Badanie rtg serca
  • Badanie rtg przewodu pokarmowego
  • Pelwimetria (badanie rtg miednicy)
  • Badanie rtg kręgosłupa
  • Badanie rtg kończyn
  • Mammografia

Przygotowanie pacjenta do konwencjonalnych badań radiologicznych

Przed badaniem należy pacjentowi wyjaśnić następujące kwestie:
  • Czas trwania badania(około 15 minut)
  • Brak ograniczeń w przyjmowaniu przed badaniem pokarmów, płynów i leków
  • Przed badaniem nie będą podawane środki uspokajające ani znieczulające
  • Zdjęcia będą wykonywane po przyjęciu odpowiedniej pozycji na stole lub krześle rentgenowskim
  • Konieczność unieruchomienia części ciała będącej obiektem badania lub pozostania w bezruchu w czasie trwania badania
 
Przed badaniem personel leczniczy powinien:
  • Uzyskać informacje o przyczynach obecnego stanu zdrowia lub urazie, a w przypadku kobiet o dacie ostatniej menstruacji, aby upewnić się, czy pacjentka nie jest w ciąży.
  • Sprawdzić czy protezy zębowe, biżuteria, okulary lub inne przedmioty metalowe jak np. spinki do włosów, zostały zdjęte.
  • W razie potrzeby dostarczyć pacjentowi ubranie szpitalne.
  • Przeprowadzić podstawowe badanie neurologiczne i badanie parametrów życiowych w celu późniejszego porównania.

Badania nieradiologiczne

Do badań nieradiologicznych zaliczamy m.in.:
  • Scyntygrafię
  • Ultrasonografię
  • Magnetyczny rezonans jądrowy
Źródła:
1.  Cavanaugh B.M. (red.): Badania laboratoryjne i obrazowe dla pielęgniarek. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006.
2.  Pruszyński B. (red.): Radiologia – diagnostyka obrazowa, Rtg, TK, USG, MR i medycyna nuklearna. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011.
3.  https://pl.freepik.com/darmowe-zdjecie/x-skanowania-ray-z-stetoskop_1093562.htm#page=1&query=rentgen&position=3

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.