Fazy cyklu komórkowego

Fazy cyklu komórkowego

Cykl komórkowy - pojęcie:

Cykl komórkowy to:
  • uporządkowany ciąg zdarzeń obejmujący wzrost komórki, a następnie jej podział na dwie komórki potomne
  • składa się z interfazy – okresu międzypodziałowego obejmującego fazy:
    • G1
    • G0
    • S
    • G2
    • oraz z  fazy M – mitozy

Fazy cyklu komórkowego

Faza G1 – Etap wzrostu komórki:
  • Komórka rośnie aż do osiągnięcia rozmiarów komórki macierzystej
  • W tej fazie, w rosnącej komórce dochodzi do syntezy:
    • białek histonowych
    • enzymów biorących udział w replikacji DNA
    • błon białkowo-lipidowych
  • Następuje optymalizacja liczby organelli, cząsteczek białek i innych związków.
Faza G0 – Faza spoczynkowa:
  • Faza G0 jest charakterystyczna do komórek, które przez dłuższy czas nie będą się dzielić. Występuje, np. w:
    • komórkach wątroby
    • osteocytach człowieka
    • komórkach stałych roślin
  • Utrata zdolności do podziału może być stała i trwała, np w:
      • neuronach
      • erytrocytach
      • włóknach mięśni szkieletowych
Faza S – Faza Replikacji DNA:
  • dochodzi do replikacji DNA czyli wytworzenia drugiej nici DNA na matrycy DNA.
  • Następuje podwojenie ilości materiału genetycznego – co umożliwia zajście następnego podziału komórki,
Faza G2 – intensywna synteza białek:
  • Zostają wytworzone białka potrzebne do zajścia podziału komórki, m.in.
    • tubuliny – składnika wrzeciona podziałowego
  • Następuje:
    • powielenie organelli komórkowych
    • gromadzenie materiałów zapasowych
Faza M – podział mitotyczny komórki.
  • chromosomy są silnie skondensowane (zagęszczone) – co umożliwia sprawne obdzielenie nimi komórek potomnych

Stan jądra i liczby chromosomów w poszczególnych fazach cyklu komórkowego

Cecha cyklu
Faza G1
Faza S
Faza G2
M
Wygląd chromatyny
rozluźniona (zdekondensowana)
zagęszczona (skondensowana)
Wygląd chromosomów
pojedyncze i niewidoczne
zaczynają się podwajać, niewidoczne
podwójne, niewidoczne
podwójne i widoczne
chromatydy są rozdzielone do nowych komórek potomnych
Otoczka jądrowa
obecna
zanikająca
Liczba cząsteczek DNA
2c
4c
4c
2c
Liczba chromosomów
2n
2n
2n
2n

 

Źródła:
1.  Holeczek J., Januszewska-Hasiec B., Kobyłecka J., Stawarz J., Stencel R.: Teraz Matura. Biologia Vademecum, Nowa Era, Warszawa 2015.
2.  Mikołajczyk M., Zygmunt J.: Vademecum Maturzysty Biologia. Najlepsze wydanie na rok 2018, Wydawnictwo Greg, Kraków 2017.
3. https://en.wikipedia.org/wiki/Cell_cycle
Cykl komórkowy
Fazy cyklu komórkowego

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.